دیوانِ غزلیات · بیدل دهلوی · غزل 1571
یاد تو آتشی است که خامش نمیشود
یاد تو آتشی است که خامش نمیشود
حق نمک چو زخم فرامش نمیشود
йод ту оташи аст ки хомаш нами-шуд
ҳақ намак чу захам фаромаш нами-шуд
زین اختلاطها که مآلش ندامت است
خوشدل همان کسی که دلش خوش نمیشود
зин ахаталотаҳо ки молаш ндомат аст
хошадал ҳамон каси ки далаш хош нами-шуд
بوی کباب مجلس تنهاییام خوش است
کانجا جگر ز بینمکی شش نمیشود
бавай-кабоб маҷалас танаҳойай-ам хош аст
конҷо ҷагар з бе-намаки шаш нами-шуд
ملکیست بیکسی که در آنجا غریب یأس
گر میشود شهید ستمکش نمیشود
малаки-ст бикаси-ки дар онҷо ғариб йос
гар мӣ-шуд шаҳид сатамакаш нами-шуд
بیدل مزیل عقل، شراب تعلق است
مست تغافل این همه بیهش نمیشود
бидел мазил ақл, шароб таъалқ аст
маст тағофал ин ҳама биҳаш нами-шуд
واژهنامهٔ این غزل · 11 واژه
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- یاد
- بهخاطرآوردن؛ حضورِ معشوق در دل و ذکرِ پیوسته.
- بوی
- رایحه؛ نمادِ نشانه باریک و یادِ دلدار.
- زخم
- جراحت تن؛ نمادِ دردِ عشق و داغِ دلِ عاشق.
- تغافل
- خود را به بیخبری زدن؛ نازِ معشوق در نادیدهگرفتنِ عاشق.
- یأس
- ناامیدی؛ گاه نزدِ بیدل آرامشِ رهایی از آرزو و طمع.
- تعلق
- وابستگی و پیوند؛ نمادِ بندِ دنیوی و حجابِ سلوک.
- جگر
- عضوِ درون؛ نمادِ کانونِ درد، خونشدنِ دل و تابِ رنج.
- خوش
- خوب و دلپذیر؛ نمادِ خوشیِ روح و سرخوشی.
- ندامت
- پشیمانی؛ نمادِ افسوسِ بر عمرِ تباهشده.
- شراب
- بادهٔ مستیبخش؛ نمادِ عشق و شهودِ مستانهٔ عرفانی.
غزلهای مرتبط