قناعت

1

ز پیدایی، به نام محض چون عنقا، قناعت‌ کن / فراغ اینجا کسی دارد، کزو عنوان شود پیدا

2

اگر سنگ وقارت در نظرها شد سبک بیدل / فلاخن‌کرده باشی‌گردش رنگ قناعت را

3

غافل از جمعیت‌کنج قناعت نیستم / کشتی درویشم این پایاب می‌باید مرا

4

قناعت پیشه‌ای هشدارکاین حرص غنادشمن / کمینگاه هوسها کرده وضع بی‌سؤالی را

5

ز علم عزت و خواری، به مجهولی قناعت کن / تسلی برنمی‌آید، معمای سبب مگشا

6

گوهر ز قناعت‌گره طبع محیط است / ازکس دل پر نیست فلک را مگر از ما

7

از قناعت بود ما را دستگاه همتی / چون هما در ظل بال خودکرم داریم ما

8

جلوه در کار است و ما با خود قناعت کرده‌ایم / به که بر روی تو باشد چشم ما حیران ما

9

قناعت‌کوکه فرش دل کند آیینه‌کردارم / چو چشم‌حرص تاکی بایدم زد حلقه بر درها

10

اگر مهر قناعت بازگیرد پرتو احسان / چو شبنم آبروی مایه برمی‌دارد از درها

11

از حرص منفعل شد خوان‌گستر قناعت / برد از شکر حلاوت جوشیدن مگس‌ها

12

نفس گداخت خجالت به خاک خفت قناعت / ولی چه سود علاج غرض نمی‌شود این‌ها

13

تا قناعت رشته‌دارگوهر جمعیت است / خاک بر جا ماندهٔ من آبرو دارد خطاب

14

بیدل دیت آب رخ خود زکه خواهم / این خون قناعت طمع‌ کافر من ریخت

15

از دل به هر خیال قناعت نموده‌ایم / آیینه روی‌گر ننماید قفا بس است

16

نیست‌ کلفت تن به تشریف قناعت داده را / غنچه را صد پیرهن بالیدن از یک فر گل است

17

با غبار وهمی از هستی قناعت کرده‌ایم / خاک باد آورده ی ماگنج بادآورد ماست

18

به درد عشق قناعت ‌کن از تجمل امکان / دل‌شکسته در این انجمن شکست‌کلاه است

19

زین چمن با درد پیمایی قناعت‌کرده‌ایم / جام‌گل تسلیم یاران ساغر ما لاله است

20

از من بیدل قناعت‌کن به فریاد حزین / همچو تار ساز نقد ناتوانان زاری است

21

هرزه فکر حرص مضمونهای چندین آبله / تا به دامان قناعت پای ما نشکست بست

22

باید از هستی به تمثالی قناعت‌کردنت / میهمان خانهٔ آیینه بیرون درست

23

قناعت‌کن ز نقش این نگینها / به آن نامی‌که بر لوح مزارست

24

تا حرص آب و دانه به دامت نیفکند / عنقا صفت به قاف قناعت خزیدنست

25

با قناعت ساز اگر حسرت‌پرست راحتی / بالش آرام گوهر قطره‌واری آبروست

26

بیدل مگذر از سر زانوی قناعت / این حلقه به هرجا زده باشی به در اوست

27

قناعت به گوشت نگفت ای صدف / که در جیب لب بستنت دانه‌ایست

28

شعله‌کاران را به خاکستر قناعت‌کردن است / هرکجاعشق است‌دهقان سوختن هم‌حاصلی‌ست

29

به‌که ؛ لب نگذرد زمزمهٔ احتیاج / خون قناعت مریز ناله رگ ممتلی‌ست

30

هشدار که در سایه‌ دیوار قناعت / خوابی‌ست‌ که در خواب پر و بال هما نیست