به کنج نیستی عمریست جای خویش میجویم
به کنج نیستی عمریست جای خویش میجویم
سراغ خود ز نقش بوریای خویش میجویم
ба-канҷ нисти ъамарист ҷой хеш мӣ-ҷавайам
сароғ худ з нақш буриой хеш мӣ-ҷавайам
هدایت آرزویم میکشم دستی به هر گنجی
درین ویرانه چون اعمی عصای خویش میجویم
ҳадойт оразавайам мӣ-кашм дасти ба ҳар ганҷи
дарин вайрона чун аъами ъасой хеш мӣ-ҷавайам
جنون میآورد زین کاروان دنباله فهمیدن
جز آتش نیست گردی کز قفای خویش میجویم
ҷанун мӣ-овард зин коравон данабола фаҳамидан
ҷуз оташ нест гарди каз қафой хеш мӣ-ҷавайам
ز بس حسرتکمین جنس مطلبهای نایابم
ز هرکس هر چهگم شد من برای خویش میجویم
з бас ҳасарт-камин ҷанас маталабҳой нойобам
з ҳаракас ҳар ча-гам шуд ман барой хеш мӣ-ҷавайам
جهانی آرزوها پخت و رفت از خود به ناکامی
دو روزی من هم اینجا خونبهای خویش میجویم
ҷаҳони орзуҳо пахт ва рафт аз худ ба нокоми
ду рузи ман ҳам инҷо хонабҳой хеш мӣ-ҷавайам
خیالی کو که نتوان یافت نقش پردهٔ خاکش
سراغ هر چه خواهم زیر پای خویش میجویم
хиоли-ку ки натавон йофт нақш парда хокаш
сароғ ҳар ча хоҳам зир пой хеш мӣ-ҷавайам
محیط از وضع موج آغوش پروازی نمیخواهد
من این بیگانگی از آشنای خویش میجویم
маҳит аз вазаъ мавҷ оғуш паравози нами-хоҳад
ман ин бигонги аз ошаной хеш мӣ-ҷавайам
چه مقدار از دماغ نارسایی ناز میبالد
که آنگل پیرهن را در قبای خویش میجویم
ча мақадор аз дамоғ норсойай ноз мӣ-болд
ки он-гул пираҳан ро дар қабой хеш мӣ-ҷавайам
به خاکستر نفس دزدیدهام چون شعله معذورم
بقایی کردهام گم در فنای خویش میجویم
ба хокастар нафас даздида-ам чун шаъала маъазурм
бақойай-карда-ам гам дар фаной хеш мӣ-ҷавайам
نیستانی به ذوق ناله انشا کردهام بیدل
ز چندین آستین دست دعای خویش میجویم
нистони ба зуқ нола анашо карда-ам бидел
з чандин остин даст даъой хеш мӣ-ҷавайам
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- نیست
- نبودن؛ در شعر یادکرد عدم و فنا در برابر هستی موهوم.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- نفس
- دم و لحظه کوتاه زندگی؛ گاه خواهش و خودی انسان.
- گل
- شکوفهٔ خوشبو؛ نشانهٔ زیبایی، بهار و معشوق.
- دست
- اندامِ گرفتن؛ نمادِ قدرت، بخشش و تصرف.
- موج
- برآمدگی آب؛ در شعر نشانه جنبش، اضطراب و ناپایداری.
- نقش
- تصویر و اثر؛ گاه صورت ظاهری در برابر حقیقت.
- ناله
- فریادِ دردمندانه؛ آوای سوز و شکوهٔ عاشق.
- جنون
- دیوانگی؛ شیداییِ عاشقانه و رهاییِ از عقل.
- آتش
- شعله و سوز؛ کنایه از عشق، درد، شور یا نابودی.
- ناز
- کرشمه و دلربایی؛ جلوهگریِ معشوق در برابرِ نیاز.
- پای
- عضوِ ایستادن و رفتن؛ نمادِ ثبات و گام در راه.
- شعله
- زبانه آتش؛ نماد شور، گدازِ عشق و فنای ناپایدار.
- حسرت
- افسوس و دریغ؛ اندوهِ ناکامی و آرزوی برنیامده.
- پرده
- حجاب و پوشش؛ مانع آشکارشدن یا نشانه پنهانی راز.
- دماغ
- بینی یا سَر؛ جایگاهِ پندار، سرمستی و سودای خیال.
- وضع
- حالت و رفتار؛ هیئت و شیوهٔ بودن در جهان.
- آغوش
- کنار و بغل؛ نمادِ وصال و پذیرشِ مهرآمیز.