گر، دمی، بوس کفت گردد میسر تیغ را
گر، دمی، بوس کفت گردد میسر تیغ را
تا ابد رگهای گل بالد ز جوهر تیغ را
гар, дами, бус кафт-гардад мисар тиғ ро
то абд рагаҳой-гул болд з ҷуҳар тиғ ро
ازکدورت برنمیآید مزاج کینهجو
بیشتر دارد همین زنگار در بر تیغ را
азакадурт барнами-ойд мазоҷ кина-ҷу
бишатар дорад ҳамин зангор дар бар тиғ ро
ای که داری سیر گلزار شهادت در خیال
بایدتاز شوق زد چون سبزه بر سر تیغ را
эй-ки дори сир галазор шаҳодат дар хаёл
бойадат-аз шуқ зд чун сабаза барсартиғ-ро
عیش خواهی صید آفت شوکه مانند هلال
چرخ ابرومی کند برچشم ساغر تیغ را
ъиш хоҳи сид офт шука монанд ҳалол
чарх абаруми-канд барачашм соғар тиғ ро
پردهٔ نیرنگ توفان بود شوق بسملم
خونم آخرکرد بازوی شناور تیغ را
парда ниранг туфон буд шуқ басамалм
хонам охаракард бозавай шановар тиғ ро
تا مگر یکبارهگردد قطع راه هستیام
چون دم مقراض میخواهم دو پیکر تیغ را
то магар йакабора-гардад қатаъ ро ҳастӣ-ам
чун дам мақароз мӣ-хоҳам ду пикар тиғ ро
موج توفان میزند جوی به دریا متصل
جوهر دیگر بود در دست حیدر تیغ را
мавҷ туфон мӣ-занд ҷавай ба-дариоматасал
ҷуҳар дигар буд дар даст ҳидар тиғ ро
هرکه را دل از غبارکینهجوییها تهیست
میکشد همچون نیام آسوده در برتیغ را
ҳарака ро дил аз ғаборакина-ҷавайайаҳо таҳи-ст
мӣ-кашад ҳамачун ниом осуда дар бартиғ ро
دل به امید تلافی میتپد اما کجاست
آنقدر زخمی که خواباند به بسترتیغ را
дил ба амид талофи мӣ-тапад амо каҷост
онақадар захами-ки хобонд ба бастартиғ ро
بیدل از هرمصرعم موج نزاکت میچکد
کردهام رنگین به خون صید لاغر تیغ را
бидел аз ҳармасараъам мавҷ назокт мӣ-чакад
карда-ам рангин ба хон сид лоғар тиғ ро
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- دل
- جان و درونِ آدمی؛ جایگاهِ عشق، درد و آگاهی.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- سر
- بالاترین عضوِ تن؛ نمادِ اندیشه، سودا و فدا شدن در عشق.
- گل
- شکوفهٔ خوشبو؛ نشانهٔ زیبایی، بهار و معشوق.
- دست
- اندامِ گرفتن؛ نمادِ قدرت، بخشش و تصرف.
- هستی
- وجود و بودن؛ در برابر عدم و نیستی.
- موج
- برآمدگی آب؛ در شعر نشانه جنبش، اضطراب و ناپایداری.
- خون
- مایعِ سرخِ تن؛ نمادِ درد، شور و جگرسوزیِ عشق.
- خیال
- صورت ذهنی و وهم؛ جهان تصور در برابر حضور عینی.
- راه
- مسیرِ رفتن؛ نمادِ طریقتِ سلوک و سفرِ معنوی.
- دم
- نفس یا لحظه؛ واحدی بسیار کوتاه از زمان و زندگی.
- تیغ
- شمشیر و لبهٔ تیز؛ نمادِ قهرِ معشوق و جراحتِ عشق.
- شوق
- اشتیاقِ سوزان؛ کششِ پرشورِ دل بهسوی معشوق و وصال.
- جوهر
- ذات و بنیاد شیء؛ چیزی که قائم به خود دانسته میشود.
- سیر
- گشت و سفر؛ سلوک و سیرِ معنویِ جان در راهِ حق.
- امید
- چشمداشتِ خیر؛ نورِ دل در برابرِ نومیدی و رجای وصل.
- پرده
- حجاب و پوشش؛ مانع آشکارشدن یا نشانه پنهانی راز.
- ساغر
- جامِ شراب؛ نمادِ دریافتِ فیض و سرمستیِ معنوی.