ای فدای جلوهٔ مستانهات میخانهها
ای فدای جلوهٔ مستانهات میخانهها
گرد سرگردیدهٔ چشمت خط پیمانهها
эй фадой ҷалуа мастона-ат михона-ҳо
гард сарагардида чашмат хт пимона-ҳо
سوخت باهم برق بیپروایی عشق غیور
خواب چشم شمع و بالین پر پروانهها
сухт боҳам барақ бе-паравойай ишқ ғивар
хоб чашм шамъ ва болин пур паравона-ҳо
گردباد ایجاد کرد آخر به صحرای جنون
بر هوا پیچیدن موی سر دیوانهها
гардабод айаҷод кард охар ба саҳарой ҷанун
бар ҳаво пичидан мавай сар дивона-ҳо
رازعشق ازدل برونافتاد و رسواییکشید
شد پریشانگنج تا غافل شد از ویرانهها
розаъашақ азадал барун-афтод ва расавойай-кашид
шуд паришон-ганҷ то ғофал шуд аз вайрона-ҳо
عاقبتدر زلف خوبان جای آرایش نماند
تختهگردید از هجوم دل دکان شانهها
ъоқабат-дар залаф хобон ҷой оройаш намонд
тахта-гардид аз ҳаҷум дил дакон шона-ҳо
تا رسد خوابی به فریاد دماغ ما چوشمع
تا سحر زین انجمن باید شنید افسانهها
то расад хоби ба фариод дамоғ мо чушамаъ
то саҳар зин анаҷаман бойд шанид афасона-ҳо
جوهرکین خنده میچیند به سیمای حسد
نیست بر هم خوردن شمشیر بیدندانهها
ҷуҳаракин ханда мӣ-чинд ба-симой ҳасад
нест бараҳам хурадан шамашир бе-дандона-ҳо
تا طبایع نیست مألوف، انجمن ویرانه است
ناقص افتدخوشه چون بیربط بالددانهها
тотабойаъ нест-молуф,анаҷаман вайрона аст
ноқас афатадахоша чун бе-рабат болададона-ҳо
خلقگرمی داشتشرم چشمپرخاشی نبود
عرصهٔ شطرنج شداز بیدری این خانهها
халқ-гарми дошт-шарм чашм-пархоши набуд
ъарса шатаранҷ шадоз бе-дари ин хона-ҳо
نا توانی قطع کن بیدل ز ابنای زمان
آشنایکس نگردند این حیا بیگانهها
но тавони қатаъ-кан бидел з абаной замон
ошаной-кас нгарданд ин ҳио бигона-ҳо
واژهنامهٔ این غزل · 18 واژه
- دل
- جان و درونِ آدمی؛ جایگاهِ عشق، درد و آگاهی.
- نیست
- نبودن؛ در شعر یادکرد عدم و فنا در برابر هستی موهوم.
- بیدل
- تخلصِ شاعر؛ بهمعنیِ بیدل، عاشقِ از خود رفته.
- سر
- بالاترین عضوِ تن؛ نمادِ اندیشه، سودا و فدا شدن در عشق.
- چشم
- اندامِ بینایی؛ سرچشمهٔ نگاه، اشک و انتظارِ عاشقانه.
- شمع
- چراغ مومی؛ نماد سوختن، روشنی دادن و عاشقی بیقرار.
- پر
- شهپرِ پرنده؛ نمادِ پرواز، آرزو و سبکباریِ روح.
- جنون
- دیوانگی؛ شیداییِ عاشقانه و رهاییِ از عقل.
- عشق
- مهرِ سوزان؛ نیرویِ بنیادینِ هستی و راهِ فنا.
- خانه
- سرپناهِ زیست؛ نمادِ دل، تن یا قفسِ هستی.
- گرد
- غبار و خاک؛ نشانه محوی، ناپایداری و حجاب دیدن.
- خط
- موی نورُستهٔ گونه؛ نمادِ زیباییِ نوخیزِ معشوق.
- غافل
- بیخبر و ناآگاه؛ خفته از یادِ حق و حقیقت.
- شرم
- حیا و آزرم؛ پروای درونی در برابرِ معشوق و حق.
- سحر
- سپیدهدم؛ زمان گشایش، دعا، بیداری و تغییر حال.
- خواب
- خفتن و رؤیا؛ نشانهٔ غفلت در برابرِ بیداریِ دل.
- جلوه
- آشکارشدن زیبایی یا حقیقت در صورت دیدنی.
- خلق
- مردمان یا خوی و سرشت؛ جهانِ کثرت در برابرِ تنهایی.